2
دانشجوی دکتری فلسفۀ معاصر، دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران
چکیده
لیوتار از کنشگری یا تخصیص آموزش به کارکرد کارآمد سیستم اجتماعی سخن میگوید. آموزش دیگر نباید به دنبال آرمانهایی مانند خودمختاری یا رهایی شخصی باشد، بلکه باید به ابزارها، فنون یا مهارتهایی توجه کند که به عملکرد کارآمد دولت در بازار جهانی و حفظ انسجام داخلی کمک میکند. اما این امر نیازمند افرادی با ویژگیهای خاص است – نه افراد خودمختار کانتی، بلکه افراد هنجارمند و قابل اداره و کنترل فوکویی. گفتمان در شکلگیری چنین افرادی، نقش بهسزایی دارد. اما فوکو به طور کامل توضیح نمیدهد که گفتمان چگونه این کار را از طریق نیروی زبان انجام میدهد. این مقاله از نظریۀ کنشگفتاری جان آستین استفاده میکند تا نظرات فوکو در مورد نیرو یا اثرات زبان در شکلگیری افراد هنجارمند و قابل اداره را بهطور کاملتری در راستای حرکت بهسوی کنشگری بسط دهد.
